3. Dynamika
W tym rozdziale poznamy prawa ruchu, czyli zasady pozwalające powiązać własności ruchu z przyczynami, które go wywołują. Przedyskutujemy przykłady pokazujące równoważność stanu spoczynku i ruchu jednostajnego prostoliniowego, wprowadzimy pojęcie układu inercjalnego i poznamy przypadki układów nieinercjalnych. Omówimy relacje pomiędzy siłą i przyspieszeniem i wprowadzimy pojęcie masy bezwładnej. Zobaczymy, że zapoczątkowana przez Galileusza i Newtona mechanika klasyczna potrafi opisać w postaci prostych praw niezwykłą złożoność ruchów, wśród których żyjemy.
17. Zadania
17.9. Zadanie 9 (zderzenie niesprężyste)
Zadanie 9 (zderzenie niesprężyste)
Kulka niebieska o masie \( m \), poruszająca się z prędkością \( v \), zderza się niesprężyście ze spoczywającą kulą czerwoną o masie \( M \). Zderzenie jest doskonale niesprężyste.

{Przed zderzeniem kulka czerwona jest nieruchoma. Kulka niebieska porusza się w prawo z prędkością v. Po zderzeniu kulki są sklejone i razem poruszają się z prędkością v_x w prawo}
Jaka część energii kinetycznej kulki niebieskiej o masie m zamieni się w energię wewnętrzną?
Rozwiązanie:
Dla zderzeń doskonale niesprężystych spełniona jest zasada zachowania pędu
\( M\cdot\vec{V}+m\cdot\vec{v}=\left(m+M\right)\cdot{\vec{v}}_x \)
{Suma iloczynu masy duże M i wektora prędkości duże V oraz iloczynu masy m i wektora prędkości v jest równa iloczynowi sumy mas m i dużego M oraz wektora prędkości v_x}
gdzie skalarnie:
\( M\cdot V=0 \)
{Iloczyn masy duże M i prędkości duże V równa się zeru}
to pęd kuli nieruchomej czerwonej, przed zderzeniem,
\( m \cdot v \)
{iloczyn masy m i prędkości v}
to pęd kulki niebieskiej uderzającej, przed zderzeniem,
\( \left(m+M\right)\cdot v_x \)
{iloczyn sumy mas m i duże M przez prędkość v_x}
to pęd obu kul, po zderzeniu. Po zderzeniu obie kule poruszają się z prędkością:
\( v_x=\frac{m\cdot v}{m+M} \)
{Prędkość v_x równa się iloczynowi masy m i prędkości v przez sumę mas m i duże M}
i posiadają wtedy energię kinetyczną:
\( E_{kx}=\frac{m+M}{2}\cdot v_x^2 \)
{Energia kinetyczna E_k_x jest równa iloczynowi połowy sumy mas m i duże M przez kwadrat prędkości v_x}
która jest mniejsza od energii
\( E_k=\frac{m\cdot v^2\ \ }{2} \)
{Energia kinetyczna E_k jest równa połowie iloczynu masy m i kwadratu prędkości v}
jaką posiadała kulka przed zderzeniem z nieruchomą kulą.
Część energii kinetycznej jaką posiadała kulka przed zderzeniem z nieruchomą kulą, przy zderzeniu kul, zamieniła się na energię cieplną.
\( \frac{E_k-E_{kx}}{E_k}=\frac{M}{m+M} \)
{Stosunek różnicy energii E_k i energii E_k_x do energii E_k jest równy stosunkowi masy duże M do sumy mas m i duże M}